Trang chủ >> Khuyến Nông, Khuyến ngư

Một số giải pháp hạn chế thuốc trừ cỏ trong canh tác lúa ở Thái Bình

 Nhiều năm trở lại đây, người nông dân Thái Bình nói riêng và nông dân cả nước nói chung đã thay vì hạn chế cỏ dại bằng tay, giờ đây đã sử dụng bằng hóa chất bảo vệ thực vật. Việc sử dụng thuốc cỏ tràn lan không chỉ trên ruộng lúa gieo thẳng mà ngay cả trên ruộng lúa cấy, trên bờ ruộng, bờ mương máng, ao đầm (diệt bèo tây)…Đặc biệt, việc sử dụng thuốc chưa tuân thủ theo nguyên tắc 4 đúng (Đúng thuốc, đúng nồng độ, đúng liều lượng, đúng lúc đúng cách) không chỉ làm tăng chi phí mà còn gây ảnh hưởng lớn đến sức khỏe cộng đồng và môi trường sinh thái.

Việc lạm dụng thuốc trừ cỏ còn làm tích tụ các hóa chất độc hại trong nguồn nước, đất, môi trường của chúng ta đang sống. Theo nghiên cứu của tiến sĩ Dương Văn Ni – Đại học Cần Thơ, hiện nay có đến 21 hóa chất độc hại tích tụ trong đất đến 15 năm, làm ô nhiễm môi trường, gây ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng, phát sinh nhiều bệnh nan y đối với con người, gây ngộ độc cho cây trồng… Trong khi đó, một số thuốc trừ cỏ thuộc nhóm chất độc da cam 2,4D có độ độc cao. Và hơn hết, khâu vệ sinh an toàn thực phẩm, sử dụng, xuất khẩu sản phẩm sạch, ít và không tồn dư thuốc BVTV đang là vấn đề cần quan tâm của toàn xã hội…

          Để hạn chế sử dụng thuốc cỏ, hạn chế dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trong canh tác, chúng tôi xin đề xuất một số giải pháp sau:

          Trước hết cần tuyên truyền, vận động để nâng cao nhận thức cho cả người kinh doanh và người sử dụng hiểu rõ hơn về tác hại của việc sử dụng thuốc BVTV, đặc biệt là thuốc trừ cỏ. Có thể tuyên truyền trên các kênh truyền hình, truyền thanh, các lớp tập huấn, hội thảo đầu bờ, tờ rơi…

          Trong canh tác lúa cần thực hiện đồng bộ các giải pháp để giúp cây lúa khỏe, át sinh trưởng của cỏ dại.

Khâu làm đất: Cần làm đất sớm, làm đất kỹ, vệ sinh đồng ruộng tốt… có thể làm chôn vùi và thối hạt cỏ, gốc cỏ hạn chế được mầm mống cỏ dại.

Cần sử lý tàn dư trên đồng ruộng: Sau thu hoạch lúa xuân, tranh thủ rắc các chế phẩm sử lý rơm rạ, phân bón vi sinh (Như phân vi sinh Azotobacterin, Chế phẩm AT-YTB, Sumitri...) rồi lồng dập rạ, đối với vụ mùa sau thu hoạch tiến hành cày ải sau đó ngâm dầm sẽ giúp cỏ dại, rơm rạ phân hủy nhanh hơn, làm phân hữu cơ bón trở lại đất. Đồng thời nhờ hoạt động của các vi sinh vật có ích sẽ bổ sung được dinh dưỡng thiết yếu cho cây trồng giúp cây lúa khỏe, sinh trưởng nhanh át cỏ dại.

Vấn đề điều tiết nước cho cây lúa rất quan trọng. Giai đoạn đầu vụ, khi vừa gieo cấy, lúa chưa kịp phát triển, dinh dưỡng để dư thừa, ánh sáng nhiều, nếu ruộng không có nước, kết hợp làm đất “sổi” cỏ sẽ mọc nhanh, nhất là ruộng lúa gieo thẳng. Vì vậy đối với lúa gieo thẳng cần giữ ẩm đến khi cây lúa được trên 2 lá có thể cho nước láng chân, tuyệt đối không được để ruộng khô hạn. Ruộng lúa sau cấy giữ mực nước nông từ 1-3 cm. Tùy từng giai đoạn sinh trưởng của cây mà điều tiết nước theo công thức Nông - Lộ - Phơi.

Phương thức gieo cấy cũng ảnh hưởng rất rõ đến sự phát triển của cỏ dại: Phương pháp cấy Hàng rộng - Hàng hẹp cây cỏ thường phát triển mạnh ở hàng thưa giai đoạn đầu vụ khi cây lúa chưa kịp phát triển. Hiện nay, tại Thái Bình đã có những mô hình gieo cấy thưa với mật độ hợp lý có thể tham khảo và mở rộng (cấy thưa đều khoảng 20 khóm/m2, hàng cách hàng 25 cm, cây cách cây 20 cm), cây lúa sinh trưởng tốt, tận dụng tối đa ánh sáng, dinh dưỡng, đảm bảo năng suất, hạn chế cỏ dại.

Việc bón phân cân đối, vừa đủ sẽ hạn chế lượng dư thừa, cắt nguồn dinh dưỡng của cỏ dại, khi cây lúa sinh trưởng khỏe sẽ lấn át sự phát triển của cỏ dại (đặc biệt giai đoạn đầu vụ).

Chỉ sử dụng thuốc trừ cỏ khi thật cần thiết và lựa chọn những loại thuốc có nguồn gốc, thời hạn sử dụng rõ ràng, hiệu lực phù hợp với từng đối tượng. Từng bước tiến dần đến sử dụng thuốc cỏ sinh học được chiết suất từ cây cỏ, thảo dược. Khi sử dụng thuốc trừ cỏ phải nghiêm túc thực hiện theo quy tắc 4 đúng. Tổ chức thu gom, sử lý bao bì theo đúng quy định.

Từng bước chuyển sang sản xuất lúa hữu cơ để vừa đảm bảo có sản phẩm sạch, vừa duy trì môi trường sinh thái bền vững.

          Tăng cường công tác quản lý thuốc trừ cỏ theo tinh thần công văn số 3786/UBND-NNTNMT, ngày 04/10/2017 của chủ tịch UBND tỉnh Thái Bình. Đặc biệt công tác quản lý đăng ký thuốc, nhằm hạn chế những loại đã cấm lưu hành, kém hiệu quả, khuyến khích sử dụng các loại thuốc mới nhất là thuốc sinh học. Tăng cường cả quản lý khâu cung ứng thuốc cho bà con nông dân, bổ sung các chế tài sử phạt, các đại lý kinh doanh vi phạm sao cho đủ sức răn đe.

Bên cạnh đó cần nêu cao vai trò của các tổ chức chính trị, xã hội, đoàn thể cơ sở trong việc tuyên truyền, khuyến cáo người dân sử dụng thuốc BVTV nói chung, thuốc trừ cỏ nói riêng an toàn, hạn chế.

Nâng cao trách nhiệm cuả người sản xuất về bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình cũng như môi trường mà chúng ta đang sống./.

K.s Phạm Thị Hiên
(Trung tâm Khuyến nông Thái Bình)

Các tin khác

Bản quyền thuộc về Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Tỉnh Thái Bình
Địa chỉ: Số 01, phố Lê Lợi, thành phố Thái Bình. Điện thoại: 036.3731.509; Fax: 036.3739.182